Yapay zekâ rüzgârı Çin ihracatını uçurdu! Dış ticaret fazlası rekor seviyede

14.07.2026 - 09:35 | Son Güncelleme :
Yapay zekâ rüzgârı Çin ihracatını uçurdu! Dış ticaret fazlası rekor seviyede | Ekonomi Haberleri

Çin'in ihracatı geçtiğimiz ay beklentileri aşarak güçlü bir artış kaydetti. Salı günü açıklanan resmi veriler, küresel yapay zekâ (AI) patlamasının, dünyanın en büyük ikinci ekonomisinden gelen çip ve bilgisayar donanımı talebini ciddi şekilde tetiklediğini ortaya koydu.

ABD ile İsrail'in İran'a yönelik gerçekleştirdiği askeri operasyonlar ve savaş nedeniyle küresel ticarette yaşanan aksamalara rağmen Çin, ihracat kanadından güçlü bir destek aldı. 

AFP'ye göre Çin Gümrükler Genel Muhafaza Müdürlüğü verilerine göre, ülkenin yurt dışı sevkiyatları bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 27,0 oranında artış gösterdi. Bu rakam, Bloomberg anketine katılan ekonomistlerin yüzde 19,0'luk büyüme beklentisini açık ara geride bıraktı.

Haberin Devamı

İthalat tarafında da benzer bir ivme görüldü. İthalat yıllık bazda yüzde 36,0 artarak, Bloomberg'in yüzde 26,1'lik beklentisini ve mayıs ayındaki yüzde 27,4'lük artışı geride bıraktı.

 

BÜYÜMENİN ARKASINDA "YAPAY ZEKÂ" VE ÇİP FİYATLARI VAR

Capital Economics analistlerinden Julian Evans-Pritchard konuya ilişkin değerlendirmesinde, "Haziran ayında ticaret değerlerinde çok ciddi bir sıçrama yaşandı. Bu durum, büyük ölçüde yapay zekâ patlamasının tetiklediği yarı iletken (çip) fiyatlarındaki hızlı yükselişi yansıtıyor" ifadelerini kullandı.

Çin'in yarı iletken ihracat değeri geçen yılın aynı ayına göre iki kattan fazla arttı ve mayıs ayına kıyasla 2,7 milyar dolarlık bir artış kaydetti. Veri işleme ekipmanları sevkiyatları da yıllık bazda yüzde 53,1 yükseldi. Özellikle Çin üretimi elektrikli araçlara (EV) yönelik güçlü küresel talebin etkisiyle otomobil ihracatı yıllık bazda yüzde 69,6 sıçrama yaptı.

Ancak Evans-Pritchard, yarı iletken ihracatındaki bu değer artışının "tamamen bellek çipi kıtlığından kaynaklanan bir fiyat hikayesi" olduğunu, miktar (hacim) bazında bakıldığında ise haziran ayında yarı iletken ihracatının aslında geçen yıla göre gerilediğini belirtti. Analist, ithalat değerlerindeki yükselişin de iç tüketimdeki bir patlamadan ziyade, artan çip fiyatlarından kaynaklandığının altını çizdi. 

Haberin Devamı

ABD VE AVRUPA İLE TİCARET DENGESİNDE GERİLİM SÜRÜYOR

ABD Başkanı Donald Trump'ın mayıs ayındaki Pekin ziyaretinden bu yana Washington-Pekin ilişkileri daha istikrarlı bir zemine oturmuş olsa da, iki süper güç arasındaki kronik dış ticaret dengesizliği bir sürtüşme kaynağı olmaya devam ediyor. Çin'in ABD'ye olan ihracatı yüzde 13,9 artışla 43,5 milyar dolara ulaşırken, Çin'in ABD'ye karşı verdiği dış ticaret fazlası 28,9 milyar dolar olarak gerçekleşti.

Benzer şekilde, Çin'in Avrupa Birliği (AB) ile olan ticaret savaşı da soğumuş değil. Çin'in AB ile olan ticaret fazlası, mayıs ayındaki 30,7 milyar dolar seviyesinden haziran ayında 32,9 milyar dolara yükseldi.

Pinpoint Asset Management analisti Zhang Zhiwei, haziran ayı verilerinin "Çin imalat sektörünün rekabetçiliğini ve direncini gözler önüne serdiğini" belirtirken, bu durumun başta Avrupa olmak üzere Çin ile ticaret ortakları arasındaki gerilimi daha da tırmandırabileceği uyarısında bulundu. 

NADİR TOPRAK ELEMENTLERİNDE "KISITLAMA" SİNYALİ

Pekin yönetiminin kritik ham maddeler üzerindeki denetimlerini sıkılaştırmasıyla birlikte, Çin'in nadir toprak elementleri ihracatı geçen ay yüzde 34 oranında geriledi. Yılın ilk altı ayındaki toplam düşüş ise yüzde 6,4 olarak kayıtlara geçti.

Akıllı telefonlardan füzelere kadar birçok stratejik teknolojide kullanılan bu minerallerin küresel üretiminin yaklaşık üçte ikisini elinde bulunduran Çin, bu hakimiyetini Batı ile girdiği ticaret savaşlarında bir koz olarak kullanmaya devam ediyor.

Tüm bu gelişmelerin ışığında, Çin'in genel dış ticaret fazlası mayıs ayındaki 105 milyar dolardan haziran ayında 126 milyar dolara fırladı. Bu devasa makas, başta Avrupa ekonomileri olmak üzere diğer ülke hükümetleri için ciddi bir endişe kaynağı olmaya devam ediyor.


Etiketler

Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
  • BIST
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
14.251 Değişim: 1,22% Hacim : 185.713 Mio.TL Son veri saati : 18:10
Düşük 14.029 16.07.2026 Yüksek 14.255
Açılış: 14.029
47,1136 Değişim: 0,03%
Düşük 47,0638 17.07.2026 Yüksek 47,1190
Açılış: 47,1003
53,9457 Değişim: -0,14%
Düşük 53,8736 17.07.2026 Yüksek 54,0186
Açılış: 54,0186
6.024,43 Değişim: 0,05%
Düşük 6.016,94 17.07.2026 Yüksek 6.029,26
Açılış: 6.021,61
bigpara

Copyright © 2026 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Foreks Bilgi İletişim Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.